epilog

I morgon har eg min siste eksamen. Eg kjenner at eg allereie er på veg ut av bobla eg har budd i dei siste vekene. Hovudet mitt er fullt av ei rotete blanding av litterære periodar og nordiske forfattarar. Eg prøver å legge vekk grammatikken, pragmatikken og språkhistoria som eg allereie har hatt eksamen om, men hjernen min vil liksom ikkje henge med. Kvelden før eksamen er alltid sånn. I morgon er eg ferdig med bachelorgrada mi (så lenge eg står på begge eksamenane, men eg nektar å tenke tenk om eg får stryk!), og det er sjukt rart. Ferdig utdanna. Men så er eg jo ikkje det, eg skal jo halde fram med å studere. Til hausten skal eg ta årsstudium - fjernstudiet i bibliotek- og informasjonsvitskap, og kanskje eit ekstra fag ved UiB i tillegg. Eg skal bli i Bergen, og eg trur det blir veldig fint. Etterpå er planen å ta den store, skumle masteren i Oslo. Men, først er det altså eksamen om den eldre litteraturen i Norden. Dét bør eg klare.

Min søndag består av finpussing på semesteroppgåva mi om litteraturhistorieskriving, litt Peer Gynt-lesing, litt Downton Abbey og massevis av te. Eg skriv om korleis Sult av Knut Hamsun blir framstilt i ulike litteraturhistorieverk medan eg høyrer på bergensregnet som hamrar mot vindauget. 

Denne gongen må eg skrive oppgåve på sidemålet mitt, noko som er null stress. Skulle ønske alle bokmålsbrukarar kunne seie det same om sitt sidemål.

Etter at ei kjempeentusiastisk venninne kom og lånte meg denne boka med eit "herreguddenneMÅdulese", så måtte eg jo berre gjere det. Eg er veldig glad for at eg valde å følge det rådet, for denne boka er så fin!

(Den norske tittelen er Faen ta skjebnen.)

Det er vanskeleg å forklare kva The Fault in Our Stars handlar om utan at det blir klisjéaktig. Ei ung jente med kreft møter gutt som har hatt kreft, og så vidare. Dette er derimot ikkje ei typisk "kreftbok", men ei bok om to ungdomar som blir forelska, og kreft er tilfeldigvis ein del av livet deira. John Green skriv om ungdomane på ein truverdig måte, og han har ein nydeleg forteljarstil. Det er 16 år gamle Hazel som fortel historia, og forfattaren mestrar verkeleg dette perspektivet. Ho lev med lungekreft, og ho veit at ho aldri kjem til å bli frisk. Augustus har amputert det eine beinet på grunn av kreft. Dei to møtast i ei støttegruppe og blir knytta til kvarandre med det samme.

Vi får eit innblikk i korleis det er å vere 16 år, forelska og kreftsjuk. Korleis det er å prøve å leve livet med ein oksygentank på slep. Korleis ein må takle familie, vennar, kjensler og nye utfordringar heile tida. Historia er sår, og ho kjem truleg til å få deg til å grine. Samstundes er det mykje humor her, og forfattaren har ein god balanse gjennom boka. Eg endte opp med å like ho veldig godt (og kjempe litt mot tårene!), og eg trur mange andre vil gjere det samme. Det er ei ungdomsbok, men ho kan godt lesast av vaksne. Språket er enkelt og fint, og eg merkar at eg er glad eg las ho på engelsk. Fleire av venninnene mine er einige i at dette er ei bok som må lesast om du vil ha ei trist, fin, sår og nydeleg historie.

Ok. No har eg innsett at det å bytte bloggplattform ikkje er så enkelt som eg trudde. Eg har brukt ein del tid på dette utan å komme særleg langt, og det er ganske frustrerande. No vil eg berre halde fram med å skrive her ei stund til, og ikkje la bloggen min dø heilt. Det kjem til å bli ein ny plattform ein vakker dag, men ikkje heilt endå.

Heile poenget med å byrja å blogge var jo at eg vil ha ei oversikt over kva eg les og sånt, så her er rett og slett ei liste over bøker eg har lese i det siste:

Humlefangeren - Janne S. Drangsholt

Sult - Knut Hamsun

Alt må Vike for Natten - Delphine De Vigan

Fuglehotellet - Tiger Garté

Amtmannens Døtre - Camilla Collett

Synnøve Solbakken - Bjørnstjerne Bjørnson

Historien om O - Pauline Réage

Erasmus Montanus - Ludvig Holberg

Bian Chen - Torbjørn Øverland Amundsen

Baby Jane - Sofi Oksanen

Utanfor sesongen - Ragnar Hovland

The Fault in Our Stars - John Green

No har eg hatt ein fin påskeferie (med masse bokhandeljobbing), dagslyset er verkeleg her, kameraladaren min har endeleg dukka opp, og eg har lese mange gode bøker. Ingen grunn til ikkje å blogge, med andre ord! Eg skal straks skrive ein omtale om The Fault in Our Stars, for det er ei utruleg nydeleg bok som kjempemange burde lese.

Etter at eg kom tilbake til Bergen har dagane gått superfort. Eg føler at semesteret nettopp har byrja, men det er jo vinterferie allereie. Dei siste vekene har eg sjonglert mellom å vere student og bokhandler, og eg trivast kjempegodt med begge deler. Det er lite tid til overs då, og eg merkar at blogglysta ikkje er heilt på topp. Eg er ikkje heilt nøgd med korleis bloggen ser ut, så eg må nok endre litt på han snart. Men eg har mykje stoff på lager!

Akkurat no les eg Amtmannens døtre av Camilla Collett. Skal inrømme at eg hadde gitt opp for lenge sidan om ho ikkje hadde vore pensum, for dette er ei seig bok. Eg får heldigvis lurt inn litt lesing utanom pensum òg, og eg har mange bøker som ligg på vent i hylla. Eg skal komme med omtalar her på bloggen etter kvart! Må berre puste ut først.

Sidan eg las den første boka til Helga Flatland (Bli hvis du kan. Reis hvis du må.) i August, har eg sett fram til å lese Alle vil hjem. Ingen vil tilbake. Denne la eg på vent til juleferien for å ha tid til å nyte ho skikkelig, og det var definitivt verdt det. Boka byggjer vidare på den historia vi får høyre i Bli hvis du kan. Reis hvis du må. Eg er nok ein gong kjempeimponert over det Flatland får til. Hennar skrivestil er unik, og eg tykkjer denne boka er like god som den første.

Denne gongen er det Julie og Sigurd som står i fokus. Dei slit framleis etter at tre gutar frå bygda deira døydde i krigen i Afghanistan. Julie mista lillebroren sin og strevar med ein familie som raknar heilt. Sigurd prøver å drukne sorgene sine og kan ikkje gi uttrykk for den hemmelege sorga si. Vi får òg høyre historia til Mats som kjem frå Oslo og har eit anna perspektiv på det som skjer i den vesle bygda. Han har eit forhold til Julie og er faren til dottera hennar, men blir meir og meir frustrert over den håplause tilstanden i livet til Julie. Han får merke konsekvensane av dødsfalla trass i at han ikkje hadde noko med dei tre gutane å gjere. Alle vil hjem. Ingen vil tilbake. er ei forteljing som er prega av botnlaus sorg og eit sakn som er umogeleg å døyve.

Karakterskildringane i denne boka er svært sterke. Eg blir knytta til dei tre hovudpersonane og kjem tett innpå situasjonen og sorga deira. Det er ei truverdig og ekte historie som brenn seg fast, for Helga Flatland fortel på ein utruleg god måte. Ho skiftar mellom dei ulike personane sine perspektiv og fortel delvis på bokmål og delvis på nynorsk, noko ho meistrar med glans. Ein må nesten lese ho for å forstå at dette kan fungere så bra. Eg kan ikkje gjere anna enn å anbefale begge bøkene hennar på det varmaste.

I juleferien har eg fått lese fleire bøker som har frista meg lenge. Ei av desse var den russiske boka Metro 2033 av Dmitry Glukhovsky, som eg fekk tilsendt frå forlaget i haust (bok-forlaget.no).  Boka kom på norsk i 2012 og har fått gode kritikkar, så eg var veldig spent før eg byrja å lese.

Verda som vi kjenner ho har gått under i ein atomkrig. Nokre menneske har klart å overleve i metroen under Moskva, men det er umogeleg for dei å returnere til overflata der strålinga har tatt livet av alle menneska. Etter kvart har metroen blitt ei eiga verd der folk prøver å leve vidare. Vi møter hovudpersonen Artjom som knapt nok hugsar korleis det var før katastrofa inntraff. Han har vokst opp i metroen, og dette er det einaste livet han kjenner til. Menneska her lever av å dyrke sopp og halde grisar, og dei må halde vakt ved tunnellinngangane og forsvare stasjonen mot vesena på overflata.

Dei andre metrostasjonane er òg befolka, men det er ei komplisert og uoversiktleg verd. Stasjonane har sine eigne styresett og sine eigne ideologiar, noko som fører til konflikter og krig i metroen. Tunnellane mellom stasjonane er mørklagt, og det går stadig rykter om folk som blir angripne eller som forsvinn på mystisk vis. Artjom blir sendt ut på eit oppdrag der han må begi seg ut i metrotunnellane og komme seg fram i dette uforutsigbare samfunnet.

Kartet fremst i boka gjorde det lettare å følge med på ferda gjennom metroen.

Metroen sine løyndomar blir gradvis avdekka, og Artjom møter nye utfordringar heile vegen. Han blir kjend med nye menneske som alle har sitt eige syn på verda og metro-livet. Oppdraget hans blir utvida, og han må stadig finne nye krefter og tvinge seg sjølv til å halde fram.

Eg hadde nok venta litt meir fantasy enn kva eg fekk i denne boka. Mutantane og det unaturlege er heile tida til stades i historia, men dei utgjer berre ein bakgrunn og ein litt fjern/uklar trussel som monster på overflata og mystisk kviskring i tunnellgangane. Dette er ein postapokalyptisk roman som handlar om menneska sin reaksjon på ein ny levemåte, og forfattaren utforskar mange teoriar og ideologiar som kan tenkast å oppstå i ein sånn situasjon. Det handlar om indre konfliker, spørsmål om menneskeverd og om menneska sitt syn på andre livsformer.

Eg kjenner meg sjukt heldig og ein smule bortskjemd akkurat no. Er han ikkje fin vel?

Trass i at eg er mest glad i "gammaldagse" papirbøker, er det spennande å utforske nye greier! Så langt er er kjempefornøgd med min iPad Mini som eg fekk til jul. Eg gledar meg til å finne fram i e-bok-jungelen og til å teste ut mogelegheitene. Det er ingen tvil om at dette er eit svært godt alternativ til å drasse rundt på tunge bøker, særleg når ein skal på feire eller når ein skal til og frå lesesalen kvar dag (nyttårsforsett!). I vår skal eg mellom anna studere eldre nordisk litteratur, og då kjem nok iPaden godt med. Mange av desse bøkene er tilgjengelege på nettet heilt gratis, sidan opphavsretten går ut etter ei viss tid. Perfekt timing for nettbrett, med andre ord! No er eg kjempeklar for eit nytt semester.

Det er nok litt vanskeleg for andre å kjøpe bøker til meg. Dette var den første jula på lenge at eg fann eit par bøker under treet, så då vart eg ekstra glad! Eg gledar meg veldig til å lese desse så fort eg får tid. Jula har vore kjempefin, og no er eg klar for eit nytt år.

Eg er godt i gang med ein russisk fantasy på omlag 600 sider. Det tar litt tid, så i mellomtida deler eg nokre linkar til fine ting eg har oppdaga i det siste:

#Bibliotek er ein fin ting

Ei liste over vakre bibilotek, ei liste over rare/kule bibliotek (via kommafeil) og ei liste over bibliotek som brukte å vere noko anna. Fint!

#iPad mini

Eg gledar meg ekstra mykje til julafta etter å ha lese Maja sin omtale av hennar iPad mini... Eg veit nemleg kva eg får til jul i år! 

#Tendens

Det litterære magasinet Tendens dukka opp i postkassa mi for ei stund sidan, og det var eit fint avbrekk i eksamenslesinga. Du kan lese meir om det her.

#Bokstavnegler

Eg er litt over gjennomsnittet glad i neglelakk, særleg når han ser sånn ut:

#Heimelaga bokmerke

Kor fine er ikkje desse gjer-det-sjølv bokmerka? Skulle ønske eg var flink til sånt!

(Kjelde)

No har eg allereie hatt juleferie ei stund, og eg nyt det. Eksamensperioden var eit ork, og no det er ekstra godt med lang ferie etterpå. No går dagane til baking og familiebesøk og avslapping. Eg har vore på biblioteket og lånt meg ein liten haug med bøker i tillegg til dei som vart med meg heim i kofferten. Der låg mellom anna boka Moranthology av Caitlin Moran. Eg måtte berre kjøpe denne før eg reiste heim til bygda. Eg likte den første boka til Caitlin Moran kjempegodt, og er framleis begeistra over denne dama. Eg er veldig glad for at eg valte å lese ho på engelsk denne gongen, for Moran er skikkelig typisk britisk. Då er det ekstra kjekt å lese ho på orginalspråket.

Moranthology er eit utval av tekstar som Moran har skrive i si tid som journalist, hovudsakleg i The Times.  Det handlar mellom anna om Twitter, Paul McCrtney, Doctor Who, bibliotek, hår, Sherlock, Lady Gaga og sjølvsagt litt feminisme og politikk. Ho klarar å vere morosam og underhaldande på ein måte som treff meg midt i blinken. Eg skal innrømme at eg hoppa over/skumleste nokre delar av boka, men dette er mest på grunn av at eg ikkje har sett Downton Abbey endå (har store planar om å sjå det i juleferien!), og ikkje vil bli spolert. Dessutan er det nokre kjendisar eg ikkje har peiling på, og som det dermed ikkje er interessant å lese om.  Men eg las 90 % av boka og likte ho kjempegodt.

Filosofien til Moran er enkel, og mesteparten av tekstane hennar føljer dette prinsippet:

 Forfattaren introduserer kvar einaste tekst, og får ein fin flyt i samlinga. Det blir ei god blanding av nerdete humor, kjendisar, britisk TV og London-livet. Ein blir godt kjent med Moran både som person og som skribent.

Min favorittdel av boka er hennar forsvar av bibliotek. ho fortel om kvifor bibliotek er og har vore viktige for ho, og kvifor ein bør behalde bibliotek. Eg er så så så einig!

Hennar besøk på Sherlock-settet var òg skikkelig kult. Har eg nemnt kor mykje eg diggar Sherlock? (Ja, det har eg visst!)

Det har vore veldig mykje snakk rundt hennar intervju med Lady Gaga. Her er eit intervju med Moran OM dette intervjuet, teksta på norsk (ikkje for sarte sjåarar!):

Syk blir en av ropet om virkelighet.

Altfor nær var jeg tingene,

slik at jeg brant meg igjennom

og står på den andre siden av dem,

der lyset ikke er skilt fra mørket,

der ingen grenser er satt,

bare en stillhet som kaster meg ut i universet av ensomhet,

og av uhelbredelig ensomhet.

Se, jeg svaler min hånd i kjølig gress:

Det er vel virkelighet,

det er vel virkelighet nok for dine øyne,

men jeg er på den andre siden

hvor gresstrå er kimende klokker av sorg og bitter forventning.

Jeg holder et menneskes hånd,

ser inn i et menneskes øyne,

men jeg er på den andre siden

der mennesket er en tåke av ensomhet og angst.

Å, om jeg var en sten

som kunne rumme denne tomhetens tyngde,

om jeg var en stjerne

som kunne drikke denne tomhetens smerte,

men jeg er et menneske kastet ut i grenselandet,

og stillheten hører jeg bruse,

stillheten hører jeg rope

fra dypere verdner enn denne.

- Gunvor Hofmo

Eit tristfint (pensum)dikt som har satt seg fast i hovudet mitt. Her er ei god tolking av dette diktet, pluss litt om forfattaren. Eg blir så trist av dette, samstundes som at eg blir sjukt imponert over korleis denne forfattaren brukar dikt til å uttrykke seg. Minner meg litt om Sylvia Plath. Minner meg òg om at eg elskar å studere litteratur!

November kom før eg var klar. Plutseleg er det berre to veker til eksamen, og eg kjenner at angsten kjem krypande. Akkurat no virkar pensum uoverkommeleg, og leselysta er ikkje-eksisterande. Det er umogeleg å komme seg gjennom debutromanen til Dag Solstad, Irr! Grønt!, og eg bør verkeleg lese denne boka, sidan ho er pensum og alt. Men eg får ikkje kontakt med hovudpersonen, eg likar ikkje språket og kvinnesynet i boka irriterar meg heile tida. Om det ikkje var pensum, hadde eg gitt opp for lenge sidan.

Eg byrja på romanen Augustenbad en sommer av Anneli Jordahl, for å ha noko å lese utanom pensum, men eg kjem nok aldri til å lese denne ferdig. No er eg omlag halvvegs, og det er meir enn nok. Boka fengar meg ikkje i det heile. (Dette er grunnen til at eg sjeldan bloggar om bøker eg ikkje likar - eg gidd ikkje å lese dei ferdig. Eg vil heller bruke tida mi på å lese noko anna.)

Dei siste dagane har november heldigvis vist seg å vere litt snill likevel. Eg har nettopp fått deltidsjobb i Bergen, og det er ein jobb der eg får jobbe mykje med bøker! Dette er eit steg i riktig retning med tanke på draumejobben i framtida, og eg er naturleg nok veldig glad(!!!). Ellers dukkar det opp fine bøker i postkassa, og eg gledar meg til å ha juleferie og lese masse. No har eg nettopp byrja på boka Alt må vike for natten av Delphine De Vigan, som eg har fått frå Cappelen Damm. Så langt likar eg ho veldig godt, og ein omtale dukkar nok opp her på bloggen etter kvart (les: etter eksamen).

 No skal eg halde fram med analysering av dialektprøver, bøying av norrøne verb og tolking av modernistiske dikt - for å nemne noko. Det er sjukt masse å komme gjennom, men det skal/må gå. (Eg kosar meg dessutan med ein tepause innimellom, fordi det bør ein gjere i november.)

Det er ekstra fint å vere student når pensumlitteraturen er inspirerande. I haust har eg mellom anna lese Jens Bjørneboe for fyrste gong, fordi dramastykket Semmelweis er på pensum i nordisk litteratur. Dette stykket tok meg heilt på senga - det var så utruleg bra. Eg sat att med mange ulike inntrykk etter å ha lese dette. Historia er skremmande og sterk, og måten Bjørneboe fortel ho på er svært fascinerande. Eg har fått veldig lyst til å lese meir av denne forfattaren (og det er vel på tide!), så etter eksamen skal eg prøve å finne nokre av romanane hans på biblioteket.

Semmelweis er basert på ei ekte historie om legen Semmelweis som påviste samanhengen mellom mangel på hygiene og dei høge dødstala ved fødestovene i Europa. Han måtte kjempe ein lang kamp mot autoriterane som nekta å høyre på han. I versjonen til Bjørneboe kjem vi tett på både dei faktiske historiske hendingane, samstundes som at dei fiktive karakterane er svært godt skildra. Eg må berre tilrå alle å lese dette dramaet, både fordi det er lærerikt, og fordi det er veldig god litteratur. Her viser dramasjangeren seg frå ei veldig god side, og han fortener å bli lest!

Finaste sangen!